Fakoemulsyfikacja zaćmy – leczenie katarakty

Zaćma (katarakta) to choroba oka, która polega na stopniowym mętnieniu soczewki, prowadzącym do pogorszenia ostrości widzenia. Jest to naturalny proces związany z wiekiem, choć może mieć również inne przyczyny, takie jak urazy, promieniowanie UV, a nawet niektóre leki. Fakoemulsyfikacja to innowacyjna metoda usuwania zaćmy, która pozwala na precyzyjne usunięcie zmętniałej soczewki i zastąpienie jej sztuczną. Zabieg ten wyróżnia się niskim ryzykiem powikłań, szybkim czasem rekonwalescencji oraz trwałymi efektami, przywracając pacjentom pełną ostrość widzenia.

Fakoemulsyfikacja zaćmy – leczenie katarakty poprzez wszczepienie sztucznej soczewki

Zaćma, znana również jako katarakta, to schorzenie polegające na zmętnieniu soczewki oka, co prowadzi do stopniowego pogorszenia ostrości wzroku. Jest to jedna z najczęstszych przyczyn utraty widzenia, zwłaszcza u osób starszych. Objawy zaćmy rozwijają się powoli i mogą obejmować zmętnienie soczewki oka, co sprawia, że widzenie staje się zamglone lub niewyraźne. Pacjenci często zauważają, że ich ostrość wzroku ulega pogorszeniu, mają trudności z widzeniem w jasnym świetle, a także mogą doświadczać podwójnego widzenia. Inne objawy zaćmy to światłowstręt oraz częste zmiany w receptach na okulary. W miarę postępu choroby, codzienne czynności, takie jak czytanie czy prowadzenie samochodu, stają się coraz trudniejsze.

Czym jest fakoemulsyfikacja zaćmy?

Fakoemulsyfikacja to najczęściej stosowana metoda operacyjnego leczenia zaćmy. Polega na rozbiciu zmętniałej soczewki za pomocą ultradźwięków, a następnie usunięciu jej fragmentów i wszczepieniu sztucznej soczewki wewnątrzgałkowej. Dzięki pomocy ultradźwięków, procedura ta jest minimalnie inwazyjna, co wymaga jedynie małego nacięcia na powierzchni oka, przyspiesza proces gojenia i zmniejsza ryzyko infekcji.

Wszczepienie sztucznej soczewki to kluczowy element zabiegu, który nie tylko przywraca pacjentowi ostrość widzenia, ale również chroni przed nawrotem zaćmy. Sztuczne soczewki są zaprojektowane tak, aby działać podobnie do naturalnej soczewki oka, poprawiając jakość widzenia nawet w słabym oświetleniu. Nowoczesne soczewki wewnątrzgałkowe mogą także korygować wady wzroku, takie jak krótkowzroczność czy astygmatyzm.

Jak przebiega operacja usunięcia zaćmy metodą fakoemulsyfikacji?

Zabieg usunięcia zaćmy metodą fakoemulsyfikacji jest stosunkowo szybki i bezbolesny, zazwyczaj trwa około 15–30 minut. Operację wykonuje się w znieczuleniu miejscowym, podawanym w postaci kropli do oczu. Pacjent jest przytomny, ale nie odczuwa bólu podczas zabiegu.

Chirurg wykonuje niewielkie nacięcie na rogówce, przez które wprowadza specjalny instrument emitujący ultradźwięki. Urządzenie rozbija zmętniałą soczewkę na drobne fragmenty, które są następnie odsysane z oka. Po usunięciu uszkodzonej soczewki, wszczepiana jest nowa, sztuczna soczewka wewnątrzgałkowa. Proces ten jest precyzyjny i bezpieczny, a sztuczna soczewka zostaje na stałe umieszczona w oku, zapewniając pacjentowi poprawę widzenia.

Ile trwa zabieg wszczepienia sztucznej soczewki?

Zabieg wszczepienia sztucznej soczewki, wykonywany w ramach fakoemulsyfikacji zaćmy, jest stosunkowo krótki i zazwyczaj trwa od 15 do 30 minut. Czas trwania operacji zależy od indywidualnych okoliczności, takich jak stopień zaawansowania zaćmy czy stan zdrowia pacjenta, ale sama procedura jest szybka dzięki zaawansowanej technologii ultradźwiękowej. Pacjent pozostaje przytomny podczas zabiegu, który jest przeprowadzany w znieczuleniu miejscowym – najczęściej w postaci kropli do oczu, co eliminuje potrzebę pełnej narkozy.

Po wykonaniu małego nacięcia na rogówce, chirurg za pomocą ultradźwięków rozbija zmętniałą soczewkę na drobne fragmenty, a następnie usuwa je z oka. Kolejnym etapem jest wszczepienie sztucznej soczewki wewnątrzgałkowej, która zastępuje naturalną, usuniętą soczewkę. Ten precyzyjny proces zajmuje zaledwie kilka minut i nie wymaga szwów, ponieważ nacięcie samoistnie się zamyka.

Całość zabiegu, wraz z przygotowaniem pacjenta przed operacją oraz krótką obserwacją po jej zakończeniu, zazwyczaj trwa około godziny. Po zabiegu pacjent może wrócić do domu tego samego dnia, z zaleceniami dotyczącymi rekonwalescencji. Warto pamiętać, że fakoemulsyfikacja i wszczepienie sztucznej soczewki to zabieg mało inwazyjny, który nie wymaga długiego pobytu w szpitalu, a pacjenci zwykle wracają do normalnej aktywności już po kilku dniach.

Przygotowanie do zabiegu

Przygotowanie do operacji zaćmy metodą fakoemulsyfikacji jest kluczowe dla jej sukcesu. Przed zabiegiem pacjent musi przejść szczegółową wizytę kwalifikacyjną, podczas której lekarz oceni stan zdrowia pacjenta i stopień zaawansowania choroby. Ważne jest, aby pacjent poinformował lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, zwłaszcza tych wpływających na krzepliwość krwi, ponieważ mogą one wpłynąć na przebieg operacji. Przeciwwskazania do zabiegu mogą obejmować poważne schorzenia, takie jak cukrzyca, choroby nerek czy serca. Przed operacją pacjent powinien unikać spożywania ciężkich posiłków i napojów, aby zminimalizować ryzyko powikłań. Dobre przygotowanie do zabiegu zwiększa szanse na jego pomyślny przebieg i szybką rekonwalescencję.

Rekonwalescencja po operacji katarakty – czego się spodziewać?

Rekonwalescencja po fakoemulsyfikacji jest zazwyczaj szybka i bezproblemowa. Pacjent może wrócić do codziennych aktywności już po kilku dniach, choć pełne gojenie może zająć do kilku tygodni. Przez ten czas ważne jest stosowanie kropli do oczu przepisanych przez lekarza, które zapobiegają infekcjom i pomagają w procesie gojenia.

Pacjent powinien unikać intensywnego wysiłku fizycznego oraz chronić oczy przed zanieczyszczeniami i jasnym światłem. W pierwszych dniach po operacji może wystąpić lekki dyskomfort, uczucie suchości lub nadwrażliwość na światło, co jest normalne i zwykle ustępuje samoistnie. W przypadku jakichkolwiek niepokojących objawów, takich jak silny ból, zaczerwienienie lub pogorszenie widzenia, należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Zalecenia pooperacyjne

Po zabiegu usunięcia zaćmy metodą fakoemulsyfikacji, pacjent powinien przestrzegać kilku ważnych zaleceń, aby zapewnić prawidłowe gojenie się oka i uniknąć powikłań. Przede wszystkim, należy regularnie stosować przepisane krople do oczu, które pomagają zapobiegać infekcjom i zmniejszają stan zapalny. Ważne jest również unikanie ekspozycji na słońce – noszenie okularów przeciwsłonecznych może pomóc chronić oczy przed jasnym światłem. Przez pierwsze 2-3 tygodnie po zabiegu pacjent powinien unikać pocierania operowanego oka oraz unikać ciężkich ćwiczeń fizycznych i podnoszenia ciężkich przedmiotów. W przypadku wystąpienia jakichkolwiek niepokojących objawów, takich jak ból, zaczerwienienie lub pogorszenie widzenia, pacjent powinien niezwłocznie skontaktować się z lekarzem. Przestrzeganie tych zaleceń pomoże w szybkim powrocie do pełnej ostrości wzroku i minimalizuje ryzyko powikłań po operacji zaćmy.

Dlaczego fakoemulsyfikacja to nowoczesne leczenie zaćmy?

Fakoemulsyfikacja to jedna z najbardziej zaawansowanych technik leczenia zaćmy. W porównaniu do starszych metod, takich jak ekstrakapsularne usunięcie soczewki, fakoemulsyfikacja jest mniej inwazyjna, wymaga mniejszego nacięcia i wiąże się z krótszym czasem rekonwalescencji. Dzięki użyciu ultradźwięków, zabieg jest precyzyjny i skuteczny, a pacjent szybko odzyskuje pełną ostrość widzenia. Dodatkowo, metoda ta nie wymaga zakładania szwów, co przyspiesza powrót do zdrowia.

Nowoczesne soczewki wewnątrzgałkowe, które są wszczepiane podczas zabiegu, oferują wiele korzyści. Nie tylko zastępują zmętniałą soczewkę, ale także mogą korygować wady wzroku, co eliminuje potrzebę noszenia okularów po operacji. Fakoemulsyfikacja jest obecnie standardem w leczeniu zaćmy na całym świecie i jest rekomendowana ze względu na swoje bezpieczeństwo i wysoką skuteczność.

Ukończyła studia na wydziale lekarskim Akademii Medycznej w Gdańsku w roku 2003. Specjalizację z okulistyki odbyła pod kierunkiem dr n.med. Pawła Lipowskiego. W roku 2009 uzyskała stopień doktora nauk medycznych. Egzaminy specjalizacyjne zdała w roku 2011. Specjalizuje się w diagnostyce i leczeniu chorób siatkówki oraz jaskry.

Dr n. med. Anna
Jurska-Jaśko

Specjalista chorób oczu, chirurg okulista

Więcej